5/3/08

10 Mulleres de cine no século XXI

O cabo dalgúns anos quen queira ter unha idea de como era a sociedade do 2008 e que papel tiña a muller nela terá que votar mán do cine.

Hoxe, anticípándonos aos acontecementos, propoñemos: dez miradas ao mundo fiminino a través de dez historias que nos mostran diferentes etapas das súas vidas.

Empezaremos por ver a aquelas que se incorporan o mundo, pero pola vía da adopción e vindo de lonxe en La pequeña Lola.

Votaremos unha ollada a aquelas nenas que difrutan unha infancia chea de comodidades e o mesmo tempo chea de histerismo, falamos de Pequeña Miss Sunshine.

Moitas mulleres procedentes de outras culturas, por adopción ou emigración, deben loitar na súa xuventude por compatibilizar as súas tradicións co seu contorno e iso e o que fan en Quiero ser como Beckhamn.

E seguindo co inevitable e marabillosa mestizaxe que nos invade, asistiremos a ruptura de tópicos que nos amosan en Las mujeres de verdad tienen curvas.

Pasada a xuventude: toca a vivir, e se non se dan as cousas como se soñaron e preciso poñerse á tarefa e tratar de cambialo todo e iso é o que fai Amelie.

Outras ven truncados os seus anhelos antes de poder cambialos, pero tratan de deixarnos un mundo mellor , como a protagonista de Mi vida sin mí.

En cualquera caso , a consigna e vivir dignamente e iso é o que tratan de facer as mulleres de Mataharis.

Claro que hai cousas que non cambian e os violentos
inimigos da convivencia e a igualdade fan das súas en
Te doy mis ojos.


Pero como dicía unha consigna: podedes arrincar as flores, pero non impediredes a chegada da primavera. Vemos isto no mundo que se inventa a granxeira de La suerte de Emma.

E acabamos cunha dura visión da idade madura en Diario de un escándalo. Que se ben non nos mostra un gran exemplo de vida si nos invita a una profunda e última reflexión.

Buscade estas películas nas bibliotecas, nas tendas ou mesmo nas carteleiras e gardádeas na memoria. Veredes como nuns poucos anos convírtense en documentos de vida deste 2008.


Traballo colaborativo dos Blogues das Bibliotecas Escolares Galegas en prol da IGUALDADE.
Se te queres unir a esta iniciativa tes o código nesta ligazón.






Editar esta página (tienes permiso) Editar esta página (si tienes

4/3/08

Maruja Mallo a gran transgresora do 27

Poucos saben que a soberbia triloxía formada por Lorca, Buñuel e Dalí, de sobra coñecida por todos, foi en realidade un cuarteto. Quen era esa cuarta figura, estrañamente silenciada pola historia? Por que foi relegado ao esquecemento o seu nome? Maruja Mallo foi, sen lugar a dúbidas, unha pintora xenial, á que unha suma de adversidades históricas e prexuízos sociais negaron de xeito insólito o recoñecemento que merece.

A súa peripecia vital é a de quen irrompeu na escena artística madrileña dos anos vinte decidida a romper os estereotipos e os moldes que encorsetaban tanto a arte coma as mulleres, condenadas a desempeñar o papel exclusivo de fieis esposas e lánguidas amas de casa. Os seus extravagantes atuendos, o seu desenfado, as súas correrías noturnas da man de Dalí e dos seus compañeiros da Residencia de Estudantes por un Madrid sacudido polo impacto do cine, do jazz e das ideas máis radicais, así coma o seu xogo deliberado coa ambigüidade sexual, converteron a esta moza galega, miúda e fráxil, nun emblema temperán da liberación feminina. Pero pagou a súa ousadía. En 1937 viuse obrigada a exiliarse a Arxentina, de onde voltou vinte anos despois, só para comprobar que os escándalos asociados ao seu nome remataran desdebuxando a súa verdadeira fisonomía e por eclipsar a portentosa valía da súa obra.
Nada en Viveiro no ano 1902, a profesión do seu pai -funcionario de aduanas- levouna a residir en distintas provincias españolas até a definitiva instalación da familia en Madrid en 1922. Ingresa na Academia de Belas Artes e empeza a relacionarse coa nova xuventude de poetas e artistas que irrompen na escena española. Coñece a Salvador Dalí e á poetisa Concha Méndez, que a introducen no círculo da Residencia de Estudantes, onde estreita lazos de amizade e camaradaría con Lorca, Buñuel e con Rafael Alberti, co que mantén unha relación amorosa importante e longo tempo silenciada tanto na súa biografía como na do poeta. Concha Méndez e Maruja pasearon por Madrid como mulleres modernas e emancipadas, manexando bicicletas, facendo deporte, asistindo aos cafés, a eventos literarios ou a verbenas populares. Nestes anos, Maruja crea a súa propia linguaxe artística, atenta aos ecos das distintas vangardas que empezan a chegar a España -futurismo, surrealismo, cine- e cos ollos abertos á arte popular. Mestura todo coa súa particular interpretación.

En 1928 Ortega y Gasset bríndalle os salóns da Revista de Occidente para realizar a súa primeira exposición. O debut estivo arroupado por comentarios e recensións de prensa, referendado por intelectuais e pola alta sociedade madrileña fascinada por aquelas combinacións de elementos festivos e burlescos, pola alegría da cor, as distorsionadas composicións das súas verbenas e polas atléticas mulleres que protagonizan as súas estampas deportivas.


A finais de 1928 pasa por unha inflexión e un acercamento particular cara ao surrealismo froito dos seus avatares persoais e da relación que establece con Alberto Sánchez e Benjamín Palencia. Baixo o nome da Escuela de Vallecas percorrerán as paisaxes desapracibles e duras que rodean Madrid, as zonas finais do urbano e o inicio do contorno rural. Até 1931 explora este tipo de paisaxes que darán lugar á serie "Cloacas e campanarios".
No 1931 viaxa a París onde expón a súa obra. Numerosos intelectuais e artistas como Picasso e André Bretón visitan e acollen con entusiasmo a mostra. O seu regreso a Madrid, a finais de 1932, supón un novo xiro no seu estilo. As súas novas series "Arquitecturas minerais", inspiradas en pedra, e "Arquitecturas vexetais", poboadas por estrañas froitas, son teas que aínda que manteñen a sobriedade cromática someten agora as súas formas a esquemas xeométricos. Durante esta época combina o seu traballo artístico cunha intensa actividade de compromiso coa República.
Previo ao estalido da Guerra Civil, no 1936, realiza una obra clave para o período artístico que desenvolverá ao outro lado do Atlántico: "La sorpresa del trigo". Este cadro mural, primeiro da serie "La religión del trabajo", presidirá a súa derradeira exposición en España, promovida polo grupo ADLAN. A Guerra Civil sorpréndea en Galicia, onde permanece até 1937, marchando a Bos Aires onde é recibida como unha artista de renome. Dará numerosas entrevistas e conferencias, escribe artigos e realiza a súa obra pictórica "Arquitectura humana". Seguirá traballando en lenzos que compoñen un amplo ciclo dedicado a dous temas principais: o mar e a terra. Realiza varias series: "Retratos bidimensionais" sobre rostros femininos de fronte e perfil, imaxes planas e prototípicas; "Bailarinas"; "Máscaras"; esquemáticos debuxos reunidos en "Arquitecturas" e, finalmente, "Naturezas vivas", variacións sobre estraños seres zoomórficos inspirados na xeoloxía e na fauna sudamericana. Estas últimas son unha serie de gravados, debuxo e óleo que se alongan até o ano 1960, cando decide voltar a España.

A súa obra é cada vez máis valorada por galeristas e críticos, especialmente a crítica española máis nova, que ve nela a encarnación dunha vangarda ocultada polo franquismo. Tras a morte de Franco chégalle o recoñecemento total; a súa culminación podería establecerse na Medalla de Ouro de Belas Artes, no ano 1982, e na exposición antolóxica que en 1993 lle dedica o Centro Galego de Arte Contemporánea. Para entón Maruja está xa moi enferma. Morre o 6 de febreiro de 1995 na residencia de anciáns Menéndez Pidal de Madrid.



Para saber máis:
Biografía en Cutlura galega feita pola catedrática de historia da arte contemporánea Mª Luisa Sobrino
Biografía en Wikipedia
En Ciudad de Mujeres
Entrevisa a J.L. Ferris autor da última monografía editada sobre M. Mallo


Bibliografía
GÓMEZ DE LA SERNA, R., Maruja Mallo, Buenos Aires, Losada, 1942.
MARUJA Mallo, Madrid, Galeria Guillermo de Osma, 1992
VIDAL, C., Maruxa Mallo. Vigo, A nosa terra, 1999
MARUJA Mallo, Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, Consellería de Cultura, 2003.
FERRIS, J.L., Maruja Mallo. La gran transgresora del 27, Madrid,Temas de hoy, 2004, (Biografías).


Traballo colaborativo dos Blogues das Bibliotecas Escolares Galegas en prol da Igualdade.
Se te queres unir a esta iniciativa tes o código nesta ligazón.

29/2/08

A nosa biblio vístese de cine

Acaban de chegar a nosa biblio moitas películas do máis interesante e que xa están a vosa disposición para que as vexades sós ou en compañía, con ou sen palomitas, con refresco ou sen el, e ademais son todas adaptacións de libros... ¿Que vos parece?. Anímadevos e pedide a peli e tamén o libro, así poderedes comparar e ver que é o que máis vos gusta...
SON LIBROS DE CINE OU CINE DE LIBROS, o que tu desexes e tamén son unha opción para acercarse á literatura... As pelis e os libros son:

-Balzac y la joven costurera china
-El Señor Ibrahim y las flores del Coran
-El color púrpura
-Jane Eyre
-Los niños de san Judas
-La joven de la perla
-Oliver Twist
-El sueño de una noche de verano
-Obaba
-Mucho ruído y pocas nueces
-El mercader de Venecia
-El cartero de Neruda
-En nombre de la rosa
Hay moitos máis libros que son de cine pero os que nos acaban de chegar son estes... A DISFRUTAR !!!

28/2/08

HISTORIA DO REI TRANSPARENTE

Este libro, de Rosa Montero, recomendoumo unha compañeira que este ano marchou para traballar polo esa cousa tan importante que é o Medio Ambiente. Para ti, Mamen, esta dedicada esta entrada.
Un relato onde a vaidade e a ambición poden igualar a ambiciosos e a necios.
Un relato en tempos malos porque ademais moito tempo atrás existiu un mundo diferente un mundo de honra e palabra, no que os cabaleiros sentábanse xuntos na mesma mesa e honraban ao seu rei. Hoxe (antes e agora) reis e cabaleiros son covardes e miserables. Hoxe (antes e agora) as palabras dadas non valen nada.
Un mundo terrible cheo de odio, esa exuberante e dura zarza que enche todo e asfixia calquera dúbida emocional onde a bondade non é máis que fraxilidade, impotencia e ferida.
Porque que esta historia non sexa verdadeira pero o fondo do relato si o é: a épica, a gloria, o afán de superación, o desexo de xustiza e equidade, a forza das mulleres, a procura do cabaleiro impecable, o soño de construír neste pobre mundo o reino perfecto.
Un relato onde o terror gana batallas pero perde guerras porque no corazón dos humanos hai un irreprimible desexo de liberdade.
A min gustaríame pensar que é certo, que existe a liberdade última dos homes e mulleres para escoller entre o ben e o mal e labrar o seu propio destino.

24/2/08

As cousas non son exactamente como pensas

Hoxe navegando pola rede, atopei na páxina PSICOACTIVA un escrito que me pareceu do máis interesante para facer unha reflexión con vós sobre as cousas que pasan e que non son sempre como pensamos:
"Unha rapaza estaba agardando o seu vó nunha sá de espera dun gran aeroporto. Como debía esperar un bo rato, decidiu comprar un libro para matar o tempo e un paquete de galletas. Sentouse nun asento da sala VIP do aeroporto para poder descansar e ler en paz. Ó lado do asento onde estaba a bolsa de galletas sentouse un home que abriu unha revista e comenzou a ler. Cando ela colleu a primeira galleta, o home tamén tomou unha. Ela sentiuse indignada, pero non dixo nada. Só pensou: "pero que descarado, si eu estivese disposta daríalle un golpe no ollo para que nunca se lle olvide o que acaba de facer". Cada vez que ela tomaba unha galleta o home tamén tomaba unha. Aquelo deixabaa tan indignada que non conseguía reacionar. Cando apenas quedaba unha galleta, pesou: "ah... que será o que este abusador vai facer agora?". Entón o home dividiu a última galleta pola metade deixando a outra metade para ela. Ah!!!... aquelo era demasiado!, púxose a bufar de rabia!!. Entón pechou o seu libro, recolleu as súas cousas e dirixiuse ó embarque.

Cando se sentou confortablemente no seu asento, xa no interior do avión, mirou dentro da bola e para a súa sorpresa o seu paquete de galletas estaba alí, intacto e ben pechado!!!.

Sinteu tanta vergoña, que só entón foi capaz de percibir o equivocada que estaba, ela olvidara que as súas galletas estaban gardadas dentro da bolsa e fora o home o que compartira con ela as súas galletas, sin sentirse indignado, nervoso, consternado ou alterado, mentres ela, quedara moi transtornada, pensando que estaba compartindo as de ela con el... Pero xa non había tempo para explicacións... nin para pedir disculpas...

¿Cantas veces, nas nosas vidas, estamos comendo as galletas dos demais e non somos conscientes delo?. Antes de chegar a calquera conclusión deberiamos de OBSERVAR MELLOR. Tal vez as cousas non son exactamente como pensamos nin tampouco sabemos todo das pesoas...

20/2/08

SORIA MORIA

39 Premio de Novela Ateneo de Sevilla de Espido Freire
Principios do século XX. Catro adolescentes da alta burguesía británica afincada en Tenerife inventan un lugar mítico, un refuxio para a fantasía a salvo dos medos, un recuncho onde repousar sempre, onde non existe nin a dor nin a morte.
Catro adolescentes, que non amigos, nunha cruel realidade, nenos estraños co único obxectivo de casar e formar unha familia tradicional e que no fondo non é máis que un xogo de intereses e alianzas sociais.
Morte, farsa, compromiso social, nais calculadoras, unha guerra portadora de máis morte e un odio entre amigas por un matrimonio sen amor.
Un xogo ao gato e ao rato no que ao final sempre son os mesmos os que resultan devorados.

Soamente dúas frases (no libro formúlaas un home):
“Deus creou ás mulleres para que soubésemos que aínda queda esperanza no mundo”
“Vós (as mulleres) perdoades e curades as nosas feridas e amádesnos tal e como somos, aínda que vos apartemos e causemos a vosa desgraza”

18/2/08

EU DIGO AMOR, TI DIS SEXO

E aproveitando que a semana pasada celebramos o 14 de febreiro, vou propoñervos outro título escrito por María Menéndez-Ponte e Isabel García Santiago, "Yo digo Amor, Tú dices sexo" desta colección sobre temas que poden interesar a adolescentes, nais/pais e profesoras/as.
Como os outros libros comienza cunha historia, que neste caso vai abordar como foi a “primeira vez” de un rapaz e unha rapaza. As dúbidas, os medos, os amigos, os equívocos… todo é importante e ao tempo desvélase como secundario cando os dous descobren que poden confiar nun noutro, que ninguen vai facer nada que o outro non quera facer.
E como sempre hai unha segunda parte na que que se aborda a sexualidade de forma que cada quen debe sacar as súas propias conclusións, aclarando dúbidas como:
“¿ a primeria vez doe moito?”,
“¿é malo ter fantasías sexuais?”,
“existe o punto G?,
“¿pódese usar a píldora do día despois como anticonceptivo?”.

12/2/08

Explosión de música e poesía no IES de Arzúa


Hoxe martes comenza a semana do amor no instituto, que este ano basearase sobre todo na poesía e na música, así mañá inauguramos o rincón de namorar e o xoves envía poesías os teus amorer ou os teus amigos. Non hai mellor xeito de reflectir os sentimentos que mediante a poesía e a música, aí vos vai, para que poñades os motores a funcionar, unha mostra de ámbalas dúas cousas. ¡Anímate!, ¡Participa! e namórate (dos libros, da poesía, das cancións, das sopas de letras, da pintura... DA VIDA) con nós. FELIZ SEMANA DE SAN VALENTÍN, e que non falte o amor (en todas as formas do mesmo) nunca nas vosas e nas nosas vidas.


SONETO

Es hielo abrasador, es fuego helado,
es herida que duele y no se siente,
es un soñado bien, un mal presente,
es un breve descanso muy cansado.

Es un descuido que nos da cuidado,
un cobarde con nombre de valiente,
un andar solitario entre la gente,
un amar solamente ser amado.

Es una libertad encarcelada,
que dura hasta el postrero paroxismo,
enfermedad que crece si es curada.

Este es el niño Amor, éste es tu abismo.
¡Mirad cual amistad tendrá con nada
el que en todo es contrario de sí mismo!

Francisco de Quevedo (1580-1645)

SONETO V

Escrito está en mi alma vuestro gesto,
y cuanto yo escribir de vos deseo;
vos sola lo escribisteis, yo lo leo tan solo,
que aun de vos me guardo en esto.

En esto estoy y estaré siempre puesto;
que aunque no cabe en mí cuanto en vos veo,
de tanto bien lo que no entiendo creo,
tomando ya la fe por presupuesto.

Yo no nací sino para quereros;
mi alma os ha cortado a su medida;
por hábito del alma mismo os quiero.

Cuando tengo confieso yo deberos;
por vos nací, por vos tengo la vida,
por vos he de morir, y por vos muero.

Garcilaso de la Vega (¿1501-1536)

UNHA CANCIÓN/VIDEO DE DESAMOR DE JULIETA VENEGAS




E AGORA UNHA DAS CANCIÓNS DE AMOR ( PARA MIN) MÁIS BONITAS QUE SE ESCRIBIRON, non só é a música, fixádevos na letra e decídeme si hai mellor forma de amar a alguén. YOLANDA DE PABLO MILANÉS



10/2/08

Árbores do mundo (VII): O castiñeiro

O castiñeiro (Castanea sativa) é unha árbore profundamente ligada á Galicia. Chegou a nosa terra nin se sabe cando, pero o que si parece certo é que foron os romanos o que máis difundiron o seu cultivo traendo numerosas variedades de castiñeiros para froito, é dicir que potenciaron a utilización destas variedades para obter riquísimas castañas que aínda hoxe en día disfrutamos con alegría aló polo comenzo do outono. Eu sempre recordarei aquelas reunións na casa dos meus avós aló na montaña lucense, ó redor dunha boa castañada, dunha reñida partida de tute e dos contos dos maioes, e tamén aquelas camiñatas interminables nas xa frías tardes outoñais con miña nai e miña tía en busca das castañas que se dedicaban a xogar ó escondite entre as follas caídas das árbores e que había que buscar para ir mentendo no cesto.
O Castanea é un xénero sumamente vello, nalgúns lugares dos EEUU atopáronse troncos de castiñeiros petrificados, mesturados con outros de magnolios, loureiros e metasequoias. É un xénero que sobreviviu a moitos desastres do pasado, aínda que no caso do castiñeiro americano, Castanea dentata, practicamente desapareceu recentemente arrasado pola enfermidade do cancro do castiñeiro (un fungo chamado Phytophthora cinnamomi), considerada polos fitopatólogos como unha das máis destructivas sufrida polo mundo.
En Galicia, a partires da romanización, o cultivo do castiñeiro foise extendendo hasta ocupar casi toda a rexión, converténdose a castaña nun alimento básico. Pero no século XVIII foise ampliando a zona de cultivo da patata e do millo, ocupando terras que antes tiñan castiñeiros, e dando lugar a un cambio de hábitos alimenticios, deixando a castaña relegada a un segundo termo. Aínda así hai lugares como no Caurel onde se seguen facendo uns cocidos de castañas, e unhas tartas que están para chuparse os dedos. Cando eu era nena na miña aldea había castañas durante todo o ano, xa que as secaban para gardalas e posteriormente rehidratábanse e ata comiamos casatañas en marzo e abril como si fose outubro ou novembro.

A este segundo plano da castaña que deixo de ser básica na dieta dos galegos sumóuselle a aparición da tinta en Galicia de forma que moitos castiñeiros desapareceron a partires de finais do século XIX. Aínda así consérvanse marabillosos exemplares que segundo Rodriguez Dacal e Jesús Izco merecen ser Árbores Monumentais do patrimonio cultural galego: O Castiñerio da Capela (en Baamonde) que foi salvado polo escultor Victor Corral da desaparición cando ampliaron a estrada nacional que pasa pola localidade... ¿Como ocorreu esto? O escultor abriu un oco coa motoserra no seu interior e alí quedou ata que a empresa cedeu nas súas pretensións de derribo, co tempo acondicionouse este oco como capela adicada á Virxe do Rosario, onde se conserva unha talla en madeira da virxe cun rosario de castañas... así fíxose esta árbore "famosa" en todos os lugares, chegando ata aquí moita xente para visitala.

Outros castiñeiros importanes son: O de Pombariños en Ronzabales, Manzaneda /Ourense (considerado o máis vello de Galicia); O da Regadiña en Mendoi, Trives / Ourense; O da Casa do Raxado en Taboada / Lugo); O da igrexa do Hospital no Incio en Lugo e etc... (ver ARBORES MONUMENTAIS EN EL PATRIMONIO CULTURAL DE GALICIA) (marabilloso libro sobre o noso patrimonio vexetal que xa recomendei en máis dunha ocasión)

Si queres máis información xeral sobre o castiñeiro visitade:
e si queredes máis información técnica non deixedes de visitar : http://www.consellodacultura.org/mediateca/pubs.pdf/castinheiro.pdf
Porque
soy viejo.
Porque
soy un caído castiñeiro,
caracocha que yergue
sus hojas y su hueco.
Porque
tengo en mis espaldas
un fardo podrido de sueños.

(Antonio Tovar Bobillo)



E coma sempre non vos esquezades de coñecer, mirar, admirar, .... pero tampouco vos esquezades de respectar e non facer dano a estes avós centenarios que tanta historia teñen que contar a través das súas enrugas

7/2/08

LAS GOLONDRINAS DE KABUL

Hoxe vos propoño outro dos libros de Yasmina Khadra : Las golondrinas de Kabul, novela terrible e dura. Pero esta verdade existe aínda que ás veces nos quede tan lonxe...
Kabul: a antesala do máis aló.

Kabul: lugar onde as execucións públicas converteron a morte nunha trivialidade.

Kabul: cidade onde os homes e mulleres perderon fai tempo a esperanza e a ilusión por vivir.

Os homes sinxelos perden a serenidade, as risas estan prohibidas por mandato talibán e as burkas, vestimentas monstruosas, cárceres onde asfixiarse literalmente, converten a millóns de seres humanos en obxectos, deixando ás mulleres sen cara e mesmo roubándolles á súa identidade.

Lendo estas páxinas sentes a tristeza, as miserias impostas polos talibáns en Afganistán, onde os horrores cotiáns poden máis que unha conciencia pautada pola represión social e relixiosa dun integrismo islámico irracional que leva á tolemia a todo aquel que non é capaz de sobreporse á humillación e á falta de futuro.